Het waren niet onze eerste voetstappen op het wandeleiland Tiengemeten. De eerste keer was in juli 2020, dat was dus nog coronatijd, en schreef ik nog geen blog. Met mondkapjes op zaten we op de open boot, die ons naar het eiland bracht. We weten het nog, ergens in een theetuin hebben we koffie gedronken en een plas gedaan, want er was veel horeca dicht in die tijd. Het was een te warme dag, en dazen belaagden ons behoorlijk. Die dag hebben we de westkant bewandeld, en nu zes jaar later stappen we opnieuw op de boot om het eiland te bezoeken en de oostkust te ontdekken.

Het eiland Tiengemeten kent een lange geschiedenis, van kleine zandplaat naar het hedendaagse natuureiland. En mijn nieuwsgierige aard wil er meer van weten. Och, en jarenlang noemde ik het eiland Tiengemeente................beetje dom want het is echt Tiengemeten. Een eenvoudige naam uit de tijd dat een gemet een landmaat ( 0,4 hectare )was, en de zandplaat was uitgegroeid naar tien gemeten. Inmiddels is het eiland meerdere malen groter, met een lengte van 7 km en breedte 2 km. Hoeveel gemeten dat is laat ik graag aan de rekenaars over. 

Het eiland kent door de eeuwen wel de nodige veranderingen. Waar het ooit als zandplaat in de Haringvliet was ontstaan, groeide het eiland door het aanslibben groter, en ontstonden er slikken en schorren. Door bedijking werden er vanaf 1800 gedeeltes ingepolderd en werd er akkerbouw beoefend. Boerderijen werden gebouwd en het inwonersaantal nam toe. Tot de jaren 50 was dit prima. Daarna werd de akkerbouw niet minder rendabel. 

Waterrijke stukken met schorren, waarin veel vogels naar hartenlust kunnen foerageren. 

Voordat ik verder de geschiedenis in ga, wandelen we het eiland op en genieten van de weldadige rust die er heest. We zijn de enigen, die er lopen, nou ja bijna dan, we kwamen een enkeling tegen. Bij de Ida hoeve stoppen we even, hier wonen en werken  mensen met psychisch problematiek. Er worden ook producten van het land verkocht, helaas niet op onze wandeldag. We lopen om de oude polder heen, deels over de dijk. Als we niet verder op de dijk kunnen lopen, nemen we een trap naar een lager gelegen gebied. Al bij het aflopen van de trap voelen we energie, die we niet direct kunnen duiden.  We zien een gebouw, waar de ramen verdwenen zijn. Langzaam lopen we er naar toe. Er heerst een bijzondere stilte met een fijne voelbare energie. We zijn onder de indruk.

We lopen zwijgzaam, rondkijkend en lezend door de Karantijn. Hier op dit plekje is Tiengemeten ontstaan, een zandplaat die boven het water uitstak en door aanslibben uitgroeide tot een eiland. Waar eerst wilde bloemen, bomen groeiden, werden er na de bedijking in 1750 op het eerste kleine poldertje gewassen voor de consumptie verbouwd. De Tiengemeten, gelegen in het Haringvliet lag op de vaarroute naar Dordrecht en Rotterdam. Veel schuiten, die maanden lang onderweg geweest waren, stopten hier. In 1880 werd de Karantijn gebouwd, hier konden de zieken verzorgd worden voordat ze aan wal gingen. Ziektes werden hierdoor minder verspreid. Dan ben je als varende bijna thuis, moet je nog een poos verblijven tot je beter bent.

Daarna had dit eiland nog een strategisch belang en werd het Karantijn een opslag voor allerhande militaire goederen. Nu rest nog een ruïne, teruggegeven aan de natuur. Het prachtige gedicht van Luc Engelhard doet het kleine stukje Nederland veel eer aan, en terecht. 

Het is een moment om even te gaan zitten, en de bijzondere ervaring te delen. Na een stuk ontbijtkoek  opgepeuzeld te hebben vervolgen we de route, ergens missen we een afslag en lopen op hetzelfde pad terug naar het bezoekerscentrum. Aan een picknickbank verorberen onze meegebrachte boterhammen. Op de kaart in het bezoekerscentrum zien we dat we nog een rondje om een waterplas kunnen lopen voor we de boot op gaan. Daar bij de plas kwetteren watervogels er lustig op los, wat een orkest. Echte vogelliefhebbers zullen hier hun hart op kunnen halen,  het eiland wordt druk bezocht door doortrekkende vogels zoals de zeearend; Een jong zeearend paartje heeft getracht hier hun nest te bouwen, helaas niet gelukt. Verder kun je hier naast diverse soorten rietzangers, ook de roerdomp, de lepelaar, de rietgors tegen komen. Het laatste stuk lopen door het graasgebied, gelukkig bleven de hoogland  koeien, weliswaar met een loerend blik, op afstand en de Konikpaarden hadden geen belangstelling voor ons, gelukkig.  Wat een helden op wandelschenen zijn we weer.

Een prachtige gele gloed van de bloemen van koolzaad. Konikpaarden en een Hihgland cow

Tiengemeten is nu een natuurgebied. Nadat de akkerbouw niet meer rendabel was, is er gezocht naar een andere functie voor Tiengemeten. Na de watersnoodramp van 1953 dacht men een verbindingsweg over het eiland te leggen zodat Voorne-Putten met Goeree Overflakkee verbonden kon worden. Er werd overwogen of er een vliegveld gebouwd kon worden  of er een dumpplaats van verontreinigd slib te maken. In 1990 werd besloten dat Tiengemeten natuurgebied ging worden. Het gebied werd opgenomen in de Ecologische hoofdstructuur, een samenhangend netwerk van bestaande en toekomstige natuurgebieden. De boeren, die nog op het eiland woonden, werden uitgekocht. Vanaf 1997 is het eiland, eigendom van Natuurmonumenten. Het eiland zou teruggegeven worden aan de natuur. Zo kwam het dat in 2007 de laatste boer van het eiland naar het vaste land vertrok. Het eiland telt nu 10 bewoners. 

Een mooie wandeldag is weer ten einde, met weer een ervaring rijker. We vetrekken met de boot naar het vaste land. Al schrijvend merk ik dan weer, we hebben niet alles gezien. Tiengemeten, misschien komen we nog een keer op bezoek.